CMC-leden Archieven - CMC Defensie

Hans Berding is sinds november 2025 lid van de Centrale Medezeggenschapscommissie (CMC) en afgevaardigde namens de Defensieonderdeel Medezeggenschapscommissie Bestuursstaf (DMC-BS). Hij brengt een lange loopbaan mee als reservist, met uiteenlopende leidinggevende functies binnen het Korps Nationale Reserve, tot begin 2025 als korpscommandant. Die dubbele blik, civiel én militair, zet hij nu in binnen de CMC. Hans vertelt over zijn loopbaan en wat hem drijft, en legt uit waarom medezeggenschap volgens hem vooral impact heeft als je er vroeg bij bent: aan de voorkant van het proces, waar keuzes worden gevormd en invloed daadwerkelijk telt.

Hans Berding zijn loopbaan begint in de ICT in het bedrijfsleven. “Ik heb altijd IV- en ICT-management gedaan. Niet zozeer de techniek, maar vooral vanuit de bedrijfskundige vraag: wat heeft de organisatie nodig om goed te kunnen werken?” Maar na verschillende specialistische rollen in de ICT en een aantal jaren leiding te hebben geven in het bedrijfsleven, besluit Hans definitief over te stappen naar de overheid.

“Goede inzet van IT middelen ten behoeve van een goed functionerend informatievoorziening en informatiemanagement met randvoorwaardelijke duidelijke afspraken zijn cruciaal, juist als besluiten snel genomen moeten worden en partijen elkaar nodig hebben.”

Hans gaat werken bij de politie, onder meer bij het Landelijk Operationeel Coördinatiecentrum (LOCC), waar politie, Defensie, veiligheidsregio’s en gemeenten samenwerken in grootschalige crisis- en rampsituaties. “In die omgeving heb ik gezien hoe cruciaal goede informatievoorziening en duidelijke afspraken zijn, juist als besluiten snel moeten worden genomen en partijen elkaar nodig hebben.” Daarna werkt hij bij de gemeente Den Haag, in het IV management binnen het sociaal domein. De complexiteit van dat werk, onder andere tijdens de coronaperiode, maakte opnieuw duidelijk hoe afhankelijk publieke dienstverlening is van goed ingerichte systemen. Na een rol als CIO bij de gemeente Westland maakt hij in augustus 2024 de overstap naar Defensie.

Leiderschap en draagvlak bij Defensie

Bij Defensie gaat Hans als burger binnen het programma ‘Defensie Open op Orde’ werken. Voor Hans draait dit programma om één kernvraag: hoe organiseer je de informatiehuishouding zo dat mensen hun werk beter, veiliger en sneller kunnen doen? Parallel aan zijn burgerloopbaan is hij sinds 1990 actief als reservist bij de Landmacht. In die rol vervult hij uiteenlopende functies, staffuncties tot op bataljons en Korpsniveau en lijnfuncties tot en met bataljonscommandant en vanaf 2016 Korpscommandant met 2015 – 2016 een uitstapje als reservist stafofficier bij de Inspecteur Generaal der Krijgsmacht. Tot begin 2025 is hij korpscommandant van het Korps Nationale Reserve.

“Die combinatie van een meer dan fulltime civiele baan en een intensieve reservistenfunctie, met een belasting van meer dan 20 uur in de week, leerde me veel over leiderschap. In veel van deze functies was er geen sprake van directe lijnmacht. Ik heb hierdoor het organiseren van draagvlak en het omgaan met tegengestelde belangen geleerd, en ik ben gaan inzien, dat je met overtuigen en verbinden vaak verder komt dan met hiërarchie.”

“De combinatie van een meer dan fulltime civiele baan en een intensieve reservistenfunctie leerde me veel over leiderschap.”

Die ervaring neemt hij nadrukkelijk mee in zijn werk binnen de medezeggenschap. Hans benadrukt dat hij niet alleen spreekt vanuit medewerkersperspectief, maar ook vanuit zijn ervaring als commandant, werkgever en hoofd diensteenheid (HDE) “Ik heb ook de andere kant van de medaille gekend. Juist de spanning tussen sturing en draagvlak, en tussen tempo en zorgvuldigheid, onderstreept volgens hem het belang van vroege betrokkenheid van de medezeggenschap.”

Medezeggenschap aan de voorkant

“Als je op de werkvloer zit, voelt medezeggenschap soms heel ver weg. Ik vind het belangrijk om daar juist wél een rol in te spelen.” Hans ziet medezeggenschap niet alleen als belangenbehartiging, maar als een plek waar organisatiebrede kennis samenkomt. “Medezeggenschap wordt nu nog te vaak gezien als meepraten. Terwijl het juist moet gaan over richting, keuzes en samenhang.”

Die insteek past bij hoe de CMC zich wil positioneren: als partner in verandering, niet als sluitstuk. In eerdere functies werkte Hans met adviesraden die daadwerkelijk invloed hadden op benoemingen en koersbepaling. Ook bij organisaties als de politie zag hij hoe landelijke medezeggenschap juist bij grote veranderingen meer invloed kreeg. Die ervaringen hebben zijn beeld van krachtige medezeggenschap verder aangescherpt.

“Medezeggenschap moet gaan over richting, keuzes en samenhang.”

IT, IV en IM: fundament onder de organisatie

Binnen de CMC wil Hans zich met name inzetten op informatievoorziening in de breedste zin: IT, IV en IM. Niet als technisch dossier, maar als fundament onder de hele organisatie. “We zijn voor de bedrijfsvoering én voor de operationele inzet volledig afhankelijk van IT, IV en IM.” Niets voor niets is de CIO lid van de bestuursraad van Defensie. Volgens Hans hoort dit onderwerp daarom structureel op CMC-niveau thuis. “Het bepaalt hoe soepel het werk loopt, hoeveel druk mensen ervaren en hoeveel vertrouwen er is in systemen en besluiten.”

Richten vóórdat het beleid vastligt

Hans gebruikt een drieslag die hij uit zijn vakgebied kent: richten, inrichten en verrichten. “Ik denk altijd vanuit richten, inrichten en verrichten. Mijn overtuiging is dat de CMC vooral in het eerste deel sterker moet staan: eerder betrokken worden bij toekomstige keuzes, voordat beleid is vertaald naar vaste aanwijzingen.” Dat vraagt volgens hem ook iets van de organisatie: de bereidheid om de CMC tijdig en expliciet te betrekken.

De CMC is er en doet ertoe; daar ga ik voor

Zijn gewenste rol binnen de CMC omschrijft Hans als ‘influencer’ / beïnvloeder, niet alleen formeel sturen. “Je bereikt met beïnvloeden vaak meer dan met heel formeel meepraten.” Over een jaar hoopt hij dat informatievoorziening steviger staat, herkenbaar is binnen de CIO-keten en dat de CMC zichtbaarder is binnen de organisatie. “Dat mensen weten: de CMC is er en doet ertoe; daar ga ik voor!”

Meer weten over Hans Berding? Bekijk zijn LinkedInpagina.

Lees meer over Hans Berding zijn professionele achtergrond

Na zijn studie technische informatica werkt Hans Berding in het bedrijfsleven, onder meer bij IBM en later bij AT&T (beide zijn vanuit Amerika werkende tech bedrijven). Daar ontwikkelt hij zich van technisch en technisch-commercieel specialist, naar management- en beleidsrollen. Met een jong gezin maakt hij vervolgens bewust de eerste overstap naar de overheid. Bij de gemeente Zoetermeer werkt hij in IT- en IV-management, met steeds meer nadruk op de functionele kant van automatisering.

Na zijn rol bij de gemeente Zoetermeer is Hans weer voor IBM gaan werken. Bij IBM trof hij een heel ander bedrijf aan dan in zijn eerste toer. IBM had een groot deel van zijn capaciteit inmiddels overgebracht naar Azië, daar waar medewerkers goed zijn opgeleid, maar een veel lager tarief hebben dan in het westen. Na een aantal jaren leiding te hebben geven aan vanuit India werkende teams besluit Hans definitief over te stappen naar de overheid. Hierop volgt dan ook een overstap naar de politie. Hans werkt onder meer bij het Landelijk Operationeel Coördinatiecentrum (LOCC), waar politie, Defensie, veiligheidsregio’s en gemeenten samenwerken in grootschalige crisis- en rampsituaties.

Daarna werkt hij bij de gemeente Den Haag, in het IV management binnen het sociaal domein. De complexiteit van dat werk, onder andere tijdens de coronaperiode, maakte opnieuw duidelijk hoe afhankelijk publieke dienstverlening is van goed ingerichte systemen. Vervolgens vervult Hans de rol van CIO bij de gemeente Westland (+100.000 inwoners). Hans is de gemeente nog steeds dankbaar dat hij het programma ‘Erasmus Executive Program The New CIO – CTO – CDO’ mocht volgen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Na zijn vertrek bij de gemeente heeft hij dit programma dankzij Defensie kunnen afronden.

In augustus 2024 maakt hij de overstap naar Defensie als burger, binnen het programma Defensie Open op Orde. Parallel aan zijn burgerloopbaan is hij sinds 1988 actief bij de Landmacht, eerst als dienstplichtig officier en aansluitend als reservist. In die rol vervult hij uiteenlopende functies, staffuncties tot op bataljons en Korpsniveau en lijnfuncties tot en met bataljonscommandant en vanaf 2016 Korpscommandant met 2015 – 2016 een uitstapje als reservist stafofficier bij de Inspecteur Generaal der Krijgsmacht. Tot begin 2025 is hij korpscommandant van het Korps Nationale Reserve. Nu zet hij zich in voor de Centrale Medezeggenschapscommissie Defensie.

Wie zijn toch die leden van de CMC? Ditmaal stellen we voor: Ben Theunissen – militair, IT’er en werkzaam bij JIVC, ‘dé IT leverancier van Defensie’. Ben woont samen met vriendin Petra en hond Bep en is al lange tijd lid van de medezeggenschap. Naast lid van de MC Stafelementen van JIVC, plaatsvervangend voorzitter GMC, lid DMC DMO en lid CMC is hij ook vertegenwoordiger van Defensie in de Groepsondernemingsraad Rijk.

De loopbaan van Ben binnen Defensie startte 43 jaar geleden bij een rayon verbindingscompagnie. “Via de functie teamleider helpdesk ben ik de IT ingerold en daar nooit meer uitgekomen. In 1979 kwam ik bij het onderdeel overlegorgaan (OOO). Daar overlegde je met de compagniecommandant over lopende zaken binnen de eenheid. Dat was toen nog niet zo gestructureerd als medezeggenschap nu is onder het Besluit Medezeggenschap Defensie. Maar sindsdien ben ik, met tussenpozen, bij medezeggenschap betrokken geweest.”

Waarom koos Ben ervoor om zich al die tijd in te zetten binnen de medezeggenschap? “Medezeggenschap is dé manier om invloed uit te oefenen op de bedrijfsvoering binnen je eenheid. Belangen behartigen van personeel staat voor mij hoog in het vaandel. In 2018 had ik Defensie al kunnen verlaten met de oude diensteinde regeling (Oder), maar op dat moment was er sprake van dat heel JIVC geoutsourced zou worden. Er zaten toen ervaren mensen in de medezeggenschap, maar juist rond die tijd werd bekend dat veel van hen weg zouden gaan. Er zou dan een nagenoeg nieuwe medezeggenschap samen met de werkgever de reorganisaties in goede banen moeten leiden. Dan moet je stevig in je schoenen staan. Ik vond het toen té belangrijk om de lopende zaken binnen de eenheid op een goede wijze achter te laten en heb ervoor gekozen om de organisatie niet te verlaten. Ik doe medezeggenschap dus niet zozeer voor mijzelf, maar vooral voor de belangen van de organisatie en mijn collega’s. En ook nu zijn er nog grote, ingrijpende activiteiten zoals Grit en Foxtrot, waarvan het belangrijk is om mee te kunnen praten over de effecten op de bedrijfsvoering van JIVC en Defensie in het geheel.”

Ben is officieel niet vrijgesteld voor de medezeggenschap, maar krijgt wel de ruimte om dit te bedrijven. “Daar krijg ik alle medewerking in van mijn werkgever. Ik merk wel dat collega’s, ondanks het feit dat zij ook de gelegenheid krijgen, die ruimte vaak niet nemen. Ze zitten in een spagaat tussen de verantwoordelijkheden van hun taken en de verantwoordelijkheden van medezeggenschap. Die tweespalt wordt mede veroorzaakt doordat zij door hun leidinggevende in hun functioneringsgesprek alleen worden beoordeeld op hun taakgebied en niet op hun werk binnen de medezeggenschap. Er mag best aan een voorzitter van een MC worden gevraagd of iemand goed functioneert, zodat dit kan worden meegenomen in iemands beoordeling. Want medezeggenschap is ook werk.”

Zijn werk binnen medezeggenschap heeft Ben veel kennis gebracht, maar ook veel kennissen. “Kennis is macht, kennissen zijn machtiger. Je doet veel ervaring op en krijgt een brede blik op de organisatie. Op MC niveau doe je dat voor je eigen onderdeel, op DMC niveau voor alle onderdelen binnen je defensieonderdeel en op CMC niveau doe je dat voor heel Defensie. Zo krijg je zicht op alle lopende zaken.” Toch is het animo voor medezeggenschap laag binnen JIVC. “De gemiddelde jonge medewerker die nu Defensie binnenkomt denkt: what’s in it for me? Dat is hen vaak niet duidelijk. Daarnaast heeft medezeggenschap nog steeds een imago van vooral oude, grijze mannen.”

Heeft Ben zelf nadelen ondervonden van zijn rol binnen de medezeggenschap? “Tijdens mijn sollicitatiegesprek voor luitenant werd gevraagd naar mijn rol in de medezeggenschap, of ik daarmee door wilde gaan. Daar heb ik volmondig ja op geantwoord. Ik zat toen al ruim 30 jaar bij Defensie, mij maakte je niet snel meer bang. Achteraf heeft dat ook geen belemmering opgeleverd: ik heb de stap gemaakt. Maar dat is wel iets wat iemand anders kan afschrikken. Soms ben je als medezeggenschapper ook wel eens de luis in de pels. Maar soms ben je juist de motor achter zaken.” Dat medezeggenschap ook die motor kan zijn is volgens Ben bij veel leidinggevenden en projectleiders niet voldoende bekend. “De zeggenschap heeft er wel kennis van en ziet de meerwaarde in van medezeggenschap. Maar een direct leidinggevende denkt vaak enkel aan dat zij worden afgerekend op werkzaamheden op taakniveau. Leidinggevenden bieden soms te weinig ruimte aan MC-leden om tijd aan medezeggenschap te besteden. Ook merk ik bij projecten dat er weinig kennis bij projectleiders is over wat medezeggenschap voor hen kan betekenen. Door medezeggenschap tijdig te betrekken en de ruimte te geven kunnen leden helpen om binnen de organisatie jouw punten naar voren te dragen en jouw doelen te behalen.”

Ben is nu ruim acht jaar lid van de CMC, daarmee is hij het langst zittende lid. “De professionaliteit van de CMC is door de jaren heen flink gegroeid. We zitten nu overal aan tafel, praten op alle beleidsterreinen mee en oefenen onze invloed uit. Het topmanagement weet dat we er zijn en meepraten, daarin zijn we al een heel eind gekomen. Maar toch zien we nog te vaak dingen gebeuren die langs ons heen gaan. Daar valt nog winst te behalen.” Ben zijn dossier is alles wat met IT te maken heeft. Daarnaast is hij afgevaardigde in de GOR Rijk. “Er wordt bij Defensie vaak gekeken wat er gebeurd binnen de Rijksoverheid en dan daarop aangesloten. Binnen het rijk waren facilitaire zaken rondom thuiswerken in coronatijd bijvoorbeeld al snel geregeld, toen moest het bij Defensie nog van start gaan.” Maar er zijn ook resultaten behaald waar Ben trots op is. “Een mooi voorbeeld van wat je kunt bereiken met medezeggenschap is veteranendag. Binnen de Rijksoverheid werken op diverse plekken mensen die vanuit Defensie komen, bijvoorbeeld bij het gevangeniswezen of de politie. Een deel daarvan heeft bij Defensie uitzendingen meegemaakt en is dus veteraan. Binnen de Rijksoverheid was nog niets geregeld rondom veteranendag. Er kwamen steeds meer meldingen van mensen die daar graag naartoe wilden gaan, om daar ex-collega’s te ontmoeten en bijvoorbeeld het defilé mee te lopen. De Rijksoverheid wilde daar in eerste instantie niet aan beginnen. Tijdens een overlegvergadering heb ik bijgedragen aan het overtuigen van de secretaris-generaal van binnenlandse zaken dat daarmee een signaal wordt afgegeven, ook buiten de Rijksoverheid. Commerciële bedrijven hebben ook veteranen in dienst, bijvoorbeeld piloten die werken bij KLM. Er is toen niet besloten dat veteranen een vrije dag krijgen, maar wel dat zij niet ingeroosterd worden op Veteranendag, waardoor zij in ieder geval de mogelijkheid krijgen om erbij te zijn.”

Ben stopt volgend jaar met werken bij Defensie en daarmee eindigt ook zijn rol binnen de medezeggenschap. Hij hoopt dat er voldoende mensen zijn om zijn stokje over te nemen. Nieuwe leden vanuit JIVC zijn in ieder geval van harte welkom! Heb jij interesse om lid te worden van een MC en hoor je graag meer over Ben zijn ervaringen? Of heb je een andere vraag over medezeggenschap? Neem dan contact op met de CMC via cmc@mindef.nl.